Bakan Fidan: İsrail'in ateşkes ihlalleri uluslararası sisteme güveni azaltıyor

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İstanbul'da düzenlenen 9. İstanbul Arabuluculuk Konferansı açılışında konuşarak dünyanın giderek artan küresel güvensizlikle sınandığını ifade etti. Bakan, bölgede uzun yıllar barış kabul edilmiş olsa da şu anda silahlı çatışmaların halkları sınadığını, son yıllarda birden fazla çatışmanın farklı bölgelerde devam ettiğini ve kritik ticaret rotalarının bundan etkilendiğini kaydetti.

Fidan, ateşkes ihlallerinin rutin hale geldiğine dikkat çekerek insani maliyetin arttığını vurguladı.

İnsani trajedinin Filistin'de en net görüldüğünü belirten Bakan, Gazze ve Batı Şeria'daki işgalin devam ettiğini ve cezasızlıkla karşılaşıldığını söyledi. Fidan, İsrail kuvvetlerinin her gün ateşkes ihlal etmesinin uluslararası sisteme güveni eksilttiğini ve güvensizlik yarattığını ifade ederek, insani yardım erişiminin ve çocukların korunmasının öncelik olması gerektiğini, anlaşmazlığın adil bir siyasi çözümle çözülebileceğini vurguladı.

Çatışmalar Uluslararası Düzeni Test Ediyor

Bakan Fidan, çatışmaların hızı ve kapsamının uluslararası sistemin cevap verme kapasitesini test ettiğini, bu dönüşümlerin uluslararası düzeni dönüştürdüğünü ancak net sonucun henüz belli olmadığını belirtti. Bugünkü tercihler bu yolu belirleyeceğini kaydeden Fidan, değişimi barışa ve refaha yönlendirmek için içten diyalog, sürdürülebilir arabuluculuk ve bölgesel sahiplik olmak üzere üç temel ilkeye dikkat çekti.

Fidan, kuralların doğru uygulanmadığında kurumların güvenilirliğini ve tarafların güveni kaybolduğunu, bu bağlamda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'in vurgularına atıfta bulundu. Güvenin yeniden inşasının arabuluculuk için şart olduğunu söyleyen Bakan, Türkiye'nin arabuluculuk çalışmalarının tarafların onayı, karşılıklı güven ve kapsayıcılık esasına dayandığını aktardı.

Libya Örneği ve Bölgesel Sahiplik

Türkiye'nin Libya'daki çabalarının rıza, güven ve kapsayıcılığın nasıl sonuç verdiğinin örneği olduğunu belirten Fidan, Libyalıların sahiplendiği içten diyalog sürecinin kalıcı çözüm için tek yöntem olduğunu, bu yaklaşımın sükuneti koruyacak ve yakın gelecekte kalıcı çözüme ulaşılacağını ifade etti. Her çatışmanın kendi dinamikleri olduğunu, çözümün sabır ve esneklik gerektirdiğini, taraflarla görüşmeden anlaşmazlığın çözülemeyeceğini ve kanalların açık tutulmasının gerektiğini vurguladı.

Rusya-Ukrayna görüşmeleri, Karadeniz Tahıl Anlaşması ve Somali-Etiyopya Ankara sürecini bu yaklaşımın yansımaları olarak sayan Fidan, sürdürülebilir arabuluculuğun müzakereyi canlı tuttuğunu ve pratik kazanımların geniş çözüm temelleri oluşturduğunu belirtti. İstikrarın ithal edilemeyeceğini, kalıcı çözümlerin dışarıdan empoze edilemeyeceğini ve çatışma taraflarının çözümde rol almasının gerektiğini kaydetti.

Mekke Savunma İttifakı ve Balkan Barış Platformu'nu bölgesel sahiplik ilkesinin uygulamadaki örnekleri olarak gösteren Bakan, bu yapıların bölgesel güvenlik, barış ve refah için kurulduğunu, uzmanlık ve sivil toplumun bir araya getirilebileceğini söyledi. Arabuluculuğun farklı paydaşları birleştirdiğinde daha etkili olduğunu ifade eden Fidan, bunu siyasi stratejinin merkezine koyduklarını, diplomatik araçtan stratejik bir disipline dönüştürmek için kurumsal yapı kurduklarını aktardı.

Haber: TRT Haber